Mensen die ziek zijn en geen werkgever meer hebben, kunnen een Ziektewetuitkering en begeleiding door UWV krijgen. Denk aan zieke uitzendkrachten en WW-gerechtigden, of mensen die ziek uit dienst zijn gegaan, bijvoorbeeld omdat hun tijdelijke contract afliep. Deze zogeheten ‘vangnetters’ belanden veel vaker in de WIA dan werknemers met een vast dienstverband. Dit komt om te beginnen doordat zij moeten re-integreren bij een nieuwe werkgever, wat lastig is. Ook bood UWV in de Ziektewet in het verleden minder dienstverlening dan in de private sector.

De huidige Ziektewet-dienstverlening van UWV is vooral gericht op begeleiding tijdens ziekte. Bij aanvraag van een uitkering vult de zieke een vragenlijst in. Op basis daarvan schat UWV in hoelang de persoon in kwestie ziek zal zijn en in welke mate diegene ondersteuning nodig heeft. Is de verwachting dat iemand langer dan twee weken ziek is? Dan belt een UWV-medewerker de zieke regelmatig op.

Wat is het effect van deze dienstverlening? Voor een antwoord op die vraag heeft UWV onderzoek gedaan naar de dienstverlening in de eerste dertien weken van de Ziektewet. Hieruit blijkt dat het effect lastig te bepalen is. Dit komt doordat de inzet van dienstverlening, de gemiddelde ziekteduur en de kans op werkhervatting afhankelijk zijn van de ernst van de ziekte. Wanneer ziekere mensen instromen in de Ziektewet, wordt er meer dienstverlening ingezet, stijgt de gemiddelde ziekteduur en daalt de kans op (snelle) werkhervatting. Wel is duidelijk dat re-integratie zo vroeg mogelijk aandacht verdient. Want: wie werkloos de Ziektewet uitstroomt, vindt ook later maar moeilijk een baan.

De laatste jaren richt UWV zich bij de Ziektewet meer op begeleiding naar werk. In een pilot op zes kantoren krijgen zieke WW-gerechtigden bijvoorbeeld intensievere re-integratiebegeleiding. Deze ondersteuning, die in 2023 is gestart, bestaat uit twee onderdelen: UWV probeert ziekmelding vanuit de WW te voorkomen, en biedt mensen die zich wél ziekmelden extra begeleiding. Nieuw bij deze dienstverlening is dat de adviseur werk van UWV cliënten zowel vóór als na de ziekmelding begeleidt bij hun re-integratie. Dit zorgt ervoor dat zij niet steeds bij verschillende professionals opnieuw hun verhaal hoeven te vertellen.

Wat levert deze gecombineerde aanpak op?

• Het aantal ziekmeldingen vanuit de WW daalt met 10%. Als alle UWV-kantoren deze intensievere dienstverlening zouden bieden, komt dit neer op 3.500 ziekmeldingen minder per jaar.
• Het aantal herhaalde ziekmeldingen binnen 1 jaar daalt met 18%.
• Het aantal tijdelijke ontheffingen van de sollicitatieplicht vanwege ziekte stijgt met 19%.
• Het gemiddelde aantal ziektedagen per WW-gerechtigde daalt met 6%.
• De kans dat een WW-gerechtigde binnen 12 maanden na aanvang van de WW weer aan het werk gaat, verandert niet.
• Ook ongewijzigd: de totale uitkeringsduur bij UWV (WW + Ziektewet) en het aantal WW-gerechtigden aan de WIA-poort.

De pilot is uitgebreid van zes naar acht kantoren, met de ambitie om deze landelijk in te voeren.