De oorzaken blijven grotendeels onveranderd ten opzichte van vorig jaar. “De ontwikkeling komt vooral door de structurele groei van het aantal WIA-uitkeringen', duidt UWV-bestuursvoorzitter Maarten Camps. “Factoren zoals een toenemend aantal mensen met langdurige psychische klachten, post-covidsyndroom en de ouder wordende beroepsbevolking spelen hierbij een rol.” UWV past daarnaast sinds 1 september 2025 opnieuw de 60-plusmaatregel toe voor de duur van twee jaar. Deze maatregel leidt tot meer uitgevoerde WIA-beoordelingen en tot een toename van het aantal toekenningen onder 60-plussers.

Ook de financiële effecten van de WIA-vergoedingsregeling zijn in deze Juninota verwerkt.  De vergoedingsregeling regelt dat cliënten met een te laag vastgestelde WIA-uitkering eenmalig een nabetaling in de vorm van een vergoeding ontvangen. Hierdoor worden nadelige gevolgen van een nabetaling voor belastingen en toeslagen, zoals zorg- en huurtoeslag, voorkomen. Het gaat daarbij om de herstelacties rond loonloze tijdvakken (vanwege een rechterlijke uitspraak) en dagloon- en indexatiefouten bij WIA-uitkeringen.

De totale uitgaven aan uitkeringen voor arbeidsongeschiktheid stijgen van € 18,9 miljard in 2025 naar € 20,4 miljard in 2026. In 2027 stijgen de kosten verder naar € 22 miljard. Het grootste deel van deze stijging komt voor rekening van de WIA. Zowel in 2026 als in 2027 gaat het om een stijging van € 1,5 miljard, waarbij het aantal uitkeringen in 2026 oploopt met 32.000 en naar verwachting in 2027 met 31.000.  

De ramingen in de Juninota 2026 zijn gebaseerd op de economische verwachtingen van het Centraal Planbureau (CPB). Volgens het CPB groeit de economie met 1,4% in 2026 en met 1,1% in 2027. De werkloosheid stijgt licht van 4,1% in 2026 naar 4,3% in 2027. De uitgaven aan WW-uitkeringen stijgen van € 4,0 miljard in 2025 naar € 4,5 miljard in 2026. In 2027 volgt een verdere toename tot € 5,1 miljard.

Stijgende uitgaven van huishoudens en hogere overheidsbestedingen dragen bij aan een aanhoudende, maar beperkte economische groei. Tegelijkertijd blijft de internationale economische onzekerheid groot, onder meer door geopolitieke spanningen en hogere energieprijzen.

De Juninota is de eerste financiële nota in een cyclus van drie nota’s per jaar. In de Juninota 2026 presenteert UWV inzichten in de verwachte financiële ontwikkeling van de wetten die UWV uitvoert en de fondsen die het beheert. Met de prognoses voorziet UWV het ministerie van SZW, het Centraal Planbureau en het ministerie van Financiën van cijfers voor de komende Rijksbegroting.