Voice-over (VO): De arbeidsmarkt ontcijferd.

Vincent Durivou (VD): Een nieuw jaar en een nieuwe podcast. En ook een nieuwe start voor Willem. Op zijn zestigste begon hij aan een carrière in de autobranche. Eigenlijk gewoon door de showroom binnen te wandelen en een gesprek aan te knopen. En dat blijkt symbool te staan voor een trend.

VO: Welkom bij de podcast van UWV, waarin we elke maand voorbij de cijfers van de arbeidsmarkt kijken én de verdieping opzoeken. Met één verhaal dat staat voor een grotere ontwikkeling. Onze experts nemen je mee, aan de hand van feiten, analyses, voorbeelden en context.

VD: Met deze keer de kracht van de laagdrempelige kennismaking. Een grote wens van werkzoekenden en een optie die werkgevers veel kan opleveren. Hoe werkt dit?

Ik ben Vincent Durivou. Dit is aflevering 12 van De arbeidsmarkt ontcijferd. En te gast in de studio is Saskia Grit, senior arbeidsmarktadviseur bij UWV. Welkom.

Saskia Grit (SG): Dank je wel. 

VD: En Saskia, we beginnen het jaar meteen met een positief verhaal. Want die Willem, vertel eens over hem.

SG: Nou, de spoileralert is dat het inderdaad goed afloopt, maar eigenlijk begon het helemaal niet zo fijn voor Willem. Hij werkte namelijk bijna veertig jaar als manager bij verschillende internationale financiële instellingen, totdat hij werd ontslagen na een reorganisatie. Zijn taken werden verplaatst naar India, waar personeel veel goedkoper is. Nou ja, dacht hij, met mijn ervaring heb ik zo weer iets nieuws. Maar dat viel best wel tegen. Hij werd steeds afgewezen – omdat hij te veel ervaring zou hebben, omdat hij met zijn zestig jaar te oud zou zijn. 

En toen is hij wat gaan praten met zijn adviseur werk bij UWV en ook met oud-collega’s. En daarna verlegde hij zijn aandacht naar de automobielbranche. Hij is namelijk altijd gek op auto’s geweest. Maar dan was het weer hetzelfde liedje: hij kreeg opnieuw nul op rekest. Hij solliciteerde bij een autodealer, maar kreeg simpelweg geen enkele reactie op zijn sollicitatiebrief.

En toen dacht hij: ik loop gewoon eens binnen in de showroom. En daar knoopte hij een gesprekje aan met de leidinggevende. En wat denk je? Hij zei dat hij Willems cv wel had gezien, maar hij dacht dat de baan te weinig uitdaging zou bieden voor Willem. Maar na het gesprek was hij zo enthousiast dat Willem dezelfde dag nog een vast contract kon tekenen.

VD: Oh, dat is wel de gedroomde uitkomst, kun je zeggen. En dat spontane bezoekje, was dat nou echt de sleutel, denk jij?

SG: Wel een van de sleutels, in elk geval. Willem zegt dat zelf ook: soms is het gewoon een kwestie van durven binnenlopen. En positief blijven, zegt hij, ook als de afwijzingen blijven binnenkomen. Dat is natuurlijk iets waar hij ook mee te maken heeft gehad.

VD: Ja, maar toch even over dat gesprek tussen Willem en die leidinggevende. Want ook die werkgever heeft natuurlijk geluk gehad hiermee, dat ze elkaar hebben ontmoet. Willem heeft een nieuwe baan, maar die autodealer dus ook een nieuwe medewerker. 

SG: Ja, zeker. Dus het is een win-win situatie voor beiden. En dat sluit ook aan bij een nieuw onderzoek van UWV onder werkzoekenden. We hebben namelijk 4.200 werkzoekenden mét en zonder WW-uitkering gevraagd naar hun wensen en zoekgedrag. En daaruit bleek dat mensen die werk zoeken graag op een eenvoudige manier willen kennismaken met werkgevers.

Heel veel mensen gaven aan dat ze graag kennis willen maken via bijvoorbeeld meeloop-dagen, een open dag of via laagdrempelige kennismakingsgesprekken. Nou ja, en zo’n gesprek is natuurlijk precies wat Willem heeft gedaan. En voor werkzoekenden is het een mooie manier om de sfeer in een bedrijf te ervaren. En als werkzoekende én als werkgever kun je op die manier een goed beeld van elkaar krijgen.

Nou ja, en wat je ook nog eens ziet is dat bij werkgevers bepaalde vooroordelen verdwijnen. Zoals hier dat de functie iemand te weinig variatie of uitdaging biedt. En daardoor komen er ineens meer kandidaten in aanmerking voor de functie.

Dit maakt het voor werkgevers natuurlijk een perfecte manier om werknemers te vinden. 

VD: Ja, duidelijk. En je zegt dus dat het werkzoekenden aanspreekt, deze manier van kennismaken: laagdrempelig kennismaken met een werkgever.

SG: Ja, zeker. Want uit het onderzoek blijkt dat bijna de helft van de werkzoekenden met een WW-uitkering een kennismakingsgesprek met een leidinggevende aansprekend vindt. Daarmee staat het op de tweede plek van meest aansprekende vormen van laagdrempelig kennismaken. Op plek één staat de meeloop-dag en op de derde plek een kennismakingsgesprek met medewerkers.

VD: Oké, dat gaat dus over laagdrempelig kennismaken, inclusief deze mooie top 3. Maar dan is er ook nog Willems leeftijd. Hij is zestig jaar en dat heeft werkgevers, merkte hij, toch afgeschrikt. Hebben jullie ook gevraagd of oudere werkzoekenden dezelfde ervaring hebben?

SG: Absoluut. Ja, en daar schrokken we eigenlijk best wel van. Als je kijkt naar WW’ers van 55 jaar en ouder, dan ervaart bijna drie kwart, dus drie op de vier, dat hun leeftijd een negatieve invloed heeft op hun kans op werk. Zoals je zegt, zag Willem dat ook. Hij merkte dat bedrijven vaker liever voor jongere kandidaten kozen. Terwijl hij zelf de ervaring van een ouder iemand juist als een pluspunt zag. En hij blijkt ook gelijk te hebben. Want ook Willems nieuwe werkgever ziet nu de voordelen. Er viel bijvoorbeeld nog best wel wat te verbeteren aan de bedrijfsprocessen. En dat is iets wat Willem nu heel mooi kan doen op basis van zijn jarenlange ervaring. Kortom, werkgevers, een tip: zet je over het vooroordeel heen en focus op de voordelen.

VD: Dat klinkt als een nuttig advies. Ik ben heel benieuwd naar wat je straks nog meer voor tips in petto hebt. Maar laten we eerst even kort kijken naar de belangrijkste arbeidsmarktcijfers. 

VO: De arbeidsmarktupdate.

VD: Saskia, welke cijfers moeten we nu kennen?

SG: Bij de start van het 2026 is het natuurlijk hartstikke mooi om nog één keer terug te kijken naar 2025. Wat je daar ziet is dat het afgelopen jaar het aantal WW-uitkeringen met 10% steeg. Er waren bijna 17.000 méér mensen met een WW-uitkering dan een jaar eerder. Veel mensen die een WW-uitkering hebben, zijn op zoek naar een nieuwe baan en vormen daarmee dus een potentieel voor de vele werkgevers die op dit moment geschikte mensen zoeken. Dat brengt me eigenlijk meteen weer bij waar we het net over hadden, namelijk het werkzoekendenonderzoek. Want in deze arbeidsmarkt met nog altijd heel grote personeelstekorten is het voor werkgevers goed om te weten wat werkzoekenden belangrijk vinden in hun baan. En welke eisen ze bereid zijn los te laten. Zo kunnen werkgevers hun wervingsaanpak daarop afstemmen. Ik koppel daar zo meteen graag nog een tip aan vast. 

VD: Kijk, een cliffhanger. Ik ben benieuwd. Maar eerst nog even, wat is jouw Getal van de Maand? 

SG: Dat is 56.000.

VD: Oef, flink getal. Ik weet niet of we ooit eerder zo’n groot getal hebben gehad. Maar daar is hij dan. Waar staat dit voor? 

SG: Dat is op dit moment het aantal mensen met een WW-uitkering van 55 jaar en ouder in Nederland. Het grootste deel van hen heeft geen werk en wil wel graag werken. Zoals we net al bespraken: Willem was een van hen. Maar gelukkig heeft hij nu wel een nieuwe baan. Dus ook uit dit cijfer blijkt dat er enorm veel kandidaten potentieel beschikbaar zijn. Ook van 55 jaar en ouder. Daar liggen dus zeker kansen voor werkgevers, want ik hoor eigenlijk nog veel te vaak van werkzoekenden dat ze puur op hun leeftijd afgewezen worden. En dat bleek dus ook uit ons werkzoekendenonderzoek. 

VD: Ja, 56.000 mensen, groot potentieel. 

SG: Ja, zeker. 

VD: Hé, afsluitend: stel nu dat ik een werkgever ben, ik zit te springen om goede mensen. Wat zou je mij op basis van dat werkzoekendenonderzoek dan aanraden? 

SG: Nou, verschillende tips. Om te beginnen zou ik aangeven dat laagdrempelig kennismaken echt wel een goede manier is om nieuwe mensen binnen te halen. Overweeg bijvoorbeeld eens om een meeloop-dag te organiseren of een open dag of een kennismakingsgesprek. Veel werkzoekenden hebben daar behoefte aan, blijkt uit als onderzoek. En zo krijg je dus als werkgever, maar ook als werkzoekende, een goed beeld van elkaar. En dat kan mensen zomaar over de streep trekken om bij jou te solliciteren. En wie weet, iemand die op papier misschien niet past, kan in het echt toch juist de perfecte kandidaat blijken. 

Ten tweede, maak je selectieproces objectiever. Zoals in het voorbeeld van Willem. Ja, hij is wat ouder. Maar hij blijkt ook prima op zijn plek in het team met wat jongere collega’s. En zijn werkgever waardeert zijn jarenlange werkervaring. En tegelijkertijd leert Willem juist zelf ook weer van de jongeren, bijvoorbeeld over verkooptechnieken. Objectiever kijken naar kandidaten leidt dus direct tot een bredere en dus ook een rijkere groep aan potentiële nieuwe medewerkers.

VD: Goeie tip. 

SG: Ja, nou en dan ook nog een bonustip. Laat als werkgever altijd even van je horen als iemand solliciteert op jouw functie. Het lijkt natuurlijk een inkopper, maar uit ons onderzoek kwam naar voren dat een groot deel van de werkzoekenden er moeite mee heeft dat ze geen enkele feedback ontvangen na een sollicitatie. Net als Willem dus overkwam. Wie weet heb je binnenkort weer een vacature en dan is het natuurlijk goed om mensen een positief beeld te geven van jouw bedrijf en misschien opnieuw een poging te laten wagen. En bovendien praten ze er ook vaak over met anderen. Dus het is alleen maar positief als je een goede indruk achterlaat. 

VD: Ja, het lijkt heel logisch, maar goed dat je dit toch nog eventjes deelt met ons. Want iedere sollicitant telt in deze tijd. 

SG: Zeker weten. 

VD: Saskia, dank je wel. Ja, jij ook bedankt.

VO: Dit was de podcast ‘De arbeidsmarkt ontcijferd’. Abonneren, dat kan via de bekende podcastplatforms. Benieuwd naar nog meer cijfers én verdieping? Kijk dan op uwv.nl/arbeidsmarktinformatie. Tot de volgende keer!